PrEP (Pre-Expositie Profylaxe) wordt gebruikt om hiv te voorkomen bij mensen met een verhoogd risico op besmetting

De verstrekking van PrEP tegen hiv verloopt sinds 1 augustus 2024 volledig via openbare apotheken. In het eerste half jaar van 2026 verstrekten openbare apotheken bijna 22.000 maal PrEP.

PrEP (Pre-Expositie Profylaxe) wordt gebruikt om hiv te voorkomen bij mensen met een verhoogd risico op besmetting. Voor deze preventieve toepassing is het combinatiepreparaat emtricitabine met tenofovir disoproxil geregistreerd. Bij PrEP wordt het als monotherapie toegepast. Hetzelfde geneesmiddel wordt ook gebruikt voor de behandeling van een hiv-infectie. In dat geval wordt het altijd gecombineerd met andere hiv-medicatie en vergoed door de zorgverzekeraar.
De SFK beschouwt iemand als PrEP-gebruiker als geen andere hiv-medicatie wordt gebruikt én als de gebruiker zelf de kosten betaalt.

Huisartsen schreven in 2026 bijna 10.000 keer PrEP voor
Naast de medicatie bestaat een PrEP-behandeling uit gerelateerde zorg eromheen, zoals het testen op soa’s en hiv en controleren van de nierfunctie.

Van augustus 2019 tot augustus 2024 was er een landelijke pilot waarbij een gelimiteerd aantal mensen tegen gereduceerd tarief PrEP-medicatie en -zorg op voorschrift van GGD-artsen verstrekt kregen via de GGD. Daarnaast konden gebruikers terecht bij de huisarts voor een voorschrift voor PrEP-medicatie; zij betaalden het volledige tarief.

Einde GGD-pilot
Tot augustus 2024 ontvingen openbare apotheken uitsluitend voorschriften van huisartsen. Tussen augustus 2024 en juli 2025 nam het aantal PrEP-gebruikers toe, met voorschriften van de huisarts en ook door voorschriften van veelal GGD-artsen. Sinds de tweede helft van 2025 lijkt een stabiel beeld te zijn ontstaan. In het afgelopen half jaar verstrekten openbare apotheken bijna 22.000 keer PrEP. Huisartsen schreven bijna 10.000 keer PrEP voor (46%). De groep overige artsen, onder wie GGD-artsen, schreef bijna 11.000 keer PrEP voor (50%). Daarnaast zijn er ongeveer 1900 (4%) voorschriften van medisch specialisten.

In het afgelopen half jaar verstrekten ongeveer achthonderd openbare apotheken minimaal eenmaal PrEP. De verstrekking van PrEP is geconcentreerd, waarbij 90% van alle verstrekkingen plaatsvindt door 10% van de apotheken. De overige apotheken verstrekten gemiddeld vijf keer PrEP. Net als bij het verstrekken is ook het voorschrijven van PrEP geconcentreerd.

Bron: SFK