Dit kan wijzen op inzet van propranolol om examenstress te onderdrukken

Bijna 1300 jongeren van 15-19 jaar kregen in mei minstens één verstrekking van bètablokker propranolol, 350 meer dan het gemiddelde over de elf maanden ervoor. Dit kan wijzen op inzet van propranolol om examenstress te onderdrukken. Aldus de SFK in het Pharmaceutisch Weekblad.

Jaarlijks doen ongeveer 180.000 middelbare scholieren in mei eindexamen, een periode die gepaard kan gaan met gespannenheid en stress. Als examenkandidaten zoveel last van stress hebben dat hun prestaties eronder lijden, kunnen huisartsen hiervoor bètablokker propranolol voorschrijven. Bètablokkers worden normaal gebruikt bij hoge bloeddruk en angina pectoris, maar kunnen door hun werking ook de versnelde hartslag en het trillen van handen bij stress tegengaan.

Examenstress
In de periode juni 2025-mei 2026 verstrekten openbare apotheken propranolol aan ruim 8000 jongeren in de leeftijd van 15 tot en met 19 jaar. In de maand mei lag het aantal jonge gebruikers aanzienlijk hoger dan in de rest van het jaar. In mei 2026 kwam het aantal jeugdige gebruikers van propranolol uit op bijna 1300, terwijl dat in de elf maanden ervoor gemiddeld net onder de 950 was. Hiermee lag het aantal jeugdige gebruikers van dit middel in mei 37% hoger dan gemiddeld. Dit tijdelijk hogere gebruik duidt erop dat propranolol bij zo’n 350 jongeren wordt ingezet tegen examenstress, 0,2% van het totaal aantal eindexamenkandidaten. 

Propranolol bij examenstress voor 350 jongeren van 15-19 jaar
Ook in eerdere jaren piekte het gebruik van propranolol onder jongeren in de maand mei. Het hoogste aantal extra gebruikers van propranolol tijdens de examenperiode trad op in 2025, met in totaal bijna 1500 gebruikers in mei. Ondanks de tijdelijke piek in mei kan het aantal jonge propranololgebruikers, gezien het totaal aantal examenkandidaten, laag worden genoemd. Ook zijn er geen aanwijzingen dat artsen aan jongeren in de examenperiode andere medicatie, zoals methylfenidaat of slaap- en kalmeringsmiddelen, vaker voorschrijven.

Jonge vrouwen gebruiken vaker propranolol dan jonge mannen: gemiddeld is 72% van de 15-19-jarige propranololgebruikers een vrouw. In mei 2026 lag dit aandeel met 1,6%-punt nog iets hoger. De meeste extra gebruikers tijdens de examenperiode bevinden zich onder 17- en 18-jarige vrouwen. Van de 17-jarige propranololgebruikers in mei is 77% vrouw, voor de 18-jarigen is dit 75%.

Bron: SFK