Vorig jaar stemde een Kamermeerderheid voor een motie die het kabinet vraagt omzetplafonds in de GGZ te verbieden

Bij vier op de tien GGZ-aanbieders bepaalt de zorgverzekering hoe lang je moet wachten, blijkt uit een analyse van Pointer (KRO-NCRV) van 397 GGZ-aanbieders. Bij bijna een kwart ging de deur deze zomer zelfs helemaal dicht voor bepaalde verzekeraars, terwijl anderen er wél terechtkonden. “Mijn leven is tot stilstand gekomen.” 

Zorgverzekeraars spreken met GGZ-instellingen vaak een maximumbedrag per jaar af dat ze mogen declareren: het omzetplafond. Is dat budget op, dan neemt de instelling geen nieuwe patiënten van die verzekeraar meer aan, terwijl patiënten van een andere verzekeraar nog wél behandeld worden. 

Pointer monitorde van begin mei tot eind augustus 397 GGZ-aanbieders op zulke behandelstops. Bij 98 aanbieders - bijna een kwart - ging in die periode de deur dicht voor minstens één zorgverzekeraar, terwijl cliënten met een andere polis gewoon behandeld werden.

Klanten van grotere verzekeraars kregen deze zomer vaker met behandelstops te maken dan kleinere zorgverzekeraars, die vaak minder of helemaal niet met omzetplafonds werken. Eind augustus hadden 80 GGZ-instellingen een stop voor Achmea (Zilveren Kruis), VGZ, CZ of Menzis. In meer dan de helft van de gevallen konden klanten van DSW - een relatief kleine verzekeraar - er wel terecht. 

Omzetplafonds verbieden 
Vorig jaar stemde een Kamermeerderheid voor een motie die het kabinet vraagt omzetplafonds in de GGZ te verbieden. Omzetplafonds zijn nuttig voor verzekeraars om grip te houden op de stijgende zorgkosten, maar ze zijn ook controversieel — zeker in de GGZ, waar de wachttijden voor de meeste diagnoses veel langer zijn dan eigenlijk mag. Met grote gevolgen voor de patiënten die wachten op behandeling. 

Het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport wil de effecten eerst laten onderzoeken.  

"We hebben in Nederland een solidair zorgstelsel, zorgverzekeraars moeten iedereen aannemen, ongeacht hoe oud of ziek ze zijn", zegt Martin Buijsen, hoogleraar gezondheidsrecht aan de Erasmus Universiteit. Hij noemt het daarom frappant dat de omzetplafonds en patiëntenstops vooral het product zijn van de grote concerns: "Die lijken eerder bereid hun marktmacht te gebruiken ten koste van een kwetsbare groep dan de kleinere verzekeraars." 

Verzekeraars: plafonds helpen bij terugdringen wachttijden
De grote verzekeraars zeggen tegen Pointer dat ze de plafonds juist gebruiken om financieel ruimte te maken voor de meest complexe patiënten, die nu het langst wachten. Aanbieders die tegen hun plafond aan lopen, kunnen tussentijds een ophoging aanvragen. En klanten die ermee te maken krijgen, kunnen een aanbod krijgen voor zorgbemiddeling naar een aanbieder met een kortere wachtlijst. 

De aflevering Hoe zorgverzekeraars zelf wachtlijsten veroorzaken verschijnt donderdag 10 september om 16.00 uur op het YouTube-kanaal van KRO-NCRV's Pointer. In de video vertellen zorgzoekenden en behandelaren over de impact van omzetplafonds op hun zoektocht naar passende zorg. Presentator Jos de Groot sprak ook uitvoerig met instellingen over de grote financiële risico's die zij nemen door cliënten toch in behandeling te nemen, ondanks dat hun plafond al overschreden is. 

Pointer, donderdag 10 september om 16:00 uur bij KRO-NCRV op het YouTube-kanaal van Pointer. 

Bron: KRO-NCRV Pointer